Diyaut-Tevil fi Meanit-Tenzil

Ebu Muhammed Abdullah b. Muhammed el-Fûdî (1766-1829), Nijerya'da Fulânî Devleti'nin kurucusu olan Osman bin Fûdî 'nin kardeşidir. Babasından aldığı "Fûdî" lakabı Fulânî dilinde "fakih" anlamına gelmektedir. Abdullah el-Fûdî tefsir, fıkıh, hadis, tasavvuf, Arap dili ve edebiyatı alanlarında uzmanlaşmıştır. Önde gelen hocalarından biri, Kadirî tarikatına intisabını sağlayan Şeyh Cibril b. Ömerdir. El-Fudi, Batı Afrikada ağırlıklı olarak tefsir ve Arap dili alanlarındaki incelemeleriyle tanınmıştır. 1815 yılında Diyaut-Tevil fi Meanit-Tenzil adlı Arapça tefsirini yazmıştır. Ayet tefsirlerinin yanı sıra yedi kıraat tarzını, dört Sünni imamın görüşlerini, ayrıca belâgat ve dil bilgisi üzerine bilgiler vermiştir. Bu önemli tefsir Batı Afrika eğitim merkezlerinin müfredatında önemli bir yer tutmuştur. Eserin IRCICA araştırmacılarından Dr. Ahmed Mukhtar Adam tarafından yayına hazırlanmasında şu dört nüshası temel alınmıştır: Nijerya, Kadunadaki Ahmadu Bello Üniversitesi, Arewa Houseda bulunan tam el yazması nüsha; Nijerya, Sokotodaki Ehl-i Beyt Kütüphanesinde bulunan tam el yazması nüsha; Nijerya, Arewa Houseda bulunan kısmî nüsha (İsra Suresi'nin sonuna kadar) ve 1961de Kahire, Mısırda yayımlanan nüsha. IRCICA, tarihî önem taşıyan el-Fûdî tefsirini yayınlamaktan memnuniyet duyar.