Gizli İlmin Kapısı

1501 yılı, Herat. Sultan Hüseyin Baykara'nın saray vâizi, gece odasında bir mum ışığında yazıyor. Yazdığı kitap önce halkın elinden uzak tutulacak, sonra Şah Abbas'ın hareminde dolaşacak, asırlar sonra Bombay matbaalarına ulaşacak adı her dilde fısıltıyla anılacak: Esrâr-ı Kâsımî. Beş gizli ilmin baş harfleri Arapça "hepsi sırdır" yazıyor: kîmiyâ, lîmiyâ, hîmiyâ, sîmiyâ, rîmiyâ. Şeyh Bahâî onu "Sırrın Külahı" diye andı. Allâme Tabâtabâî aynı ismi tekrarladı.
Bu kitap, Acem diyarının en mahrem büyü kitabını onun sîmiyâ bahsini, yani gözbağcılık ve hayâl ilmini Türkçe okuyucuya ilk kez kapsamlı bir biçimde açıyor. Hârût ve Mârût'tan Hz. Süleyman'ın mührüne, Sühreverdî'nin Dımaşk pazarındaki kanlı kolundan Şah Abbas'ın haremindeki Verseg Hanım'a, İbn Arabî'nin âlem-i misâlinden modern nörobilimin "neuromagic"ine kadar uzanan beş yüzyıllık bir izi sürer.