Nutuk'a Cevaplar

Nutuk'a Nutukun, şahsıyla ilgili kısımlarına ilk kapsamlı cevabı, Türkiyenin son yüzyıl tarihinde önce alkışlanıp sonra alaşağı edilen, başlangıçta kahraman ilan edilip bilahare hain damgası vurulan pek çok şahsiyetten biri olan, Millî Mücadelede Batı Anadoluda Kuvâ-yı Milliyeyi örgütleyip liderliğini yapan, emri altındaki Birinci Kuvâ-yı Seyyare çeteleriyle, düzenli ordunun kuruluşuna kadar Yunanlılarla çarpışan ve pek çok isyanı bastıran, 150liklerden Çerkez Ethemdir.
Mustafa Kemal Paşa, meşhur nutkunu 1927de okumuş ve bazı kısımları, kitaplaşmadan önce dönemin gazetelerinde yayımlanmıştı. Ethem Bey, nutkun Milliyet gazetesinde yayımlanan kısımlarında kendisine yöneltilen suçlama ve iddialara karşı birtakım cevaplar kaleme alarak, o sırada bulunduğu Bağdattan, İzmirli Hafız İsmail Bey tarafından Şimdilik onbeş günde bir çıkan, saltanat-ı meşrua ve hilafet-i İslâmiyeye hâdim gazetedir sloganıyla Kahirede çıkarılmakta olan Müsavat gazetesine neşrettirir.