Türkiye'nin Yeniden Doğuşu 1923

Clair Price, Millî Mücadelenin ardından Türkiyeye gelen ve yeni Cumhuriyeti yerinde izleyen İngiliz gazetecilerden biridir. 1923te yayımlanan bu eser, Osmanlı Devletinin son döneminden başlayarak İttihat ve Terakki hareketini, Millî Mücadele yıllarını ve Ankarada şekillenen yeni yönetimi bir bütün içinde ele alır. Yazar, Mustafa Kemal Paşa ile yaptığı görüşmelere, Büyük Millet Meclisindeki izlenimlerine ve Anadoluda tanık olduğu olaylara geniş yer verirken, yeni başkentin henüz kuruluş aşamasındaki görünümünü de anlatır.
Savaşın ardından Anadoludaki gündelik hayat, devlet teşkilatının yeniden kurulması, ordunun durumu, diplomatik temaslar ve toplumdaki değişim de anlatının önemli parçalarıdır. Price, kimi zaman kendi değerlendirmelerini açıkça dile getirir, kimi zaman da gördüklerini olduğu gibi aktarır. Bu yönüyle eser, hem yazarın bakış açısını hem de 1923 Türkiyesinin dışarıdan nasıl algılandığını aynı sayfalarda buluşturur.
Cumhuriyetin ilk yılında kaleme alınan bu kitap, olaylar henüz hafızalardaki canlılığını korurken yazılmış bir gözlem çalışmasıdır. Ankaranın dar sokaklarından Meclis kürsüsüne, cephe gerisindeki yorgunluktan yeni devletin ilk adımlarına kadar uzanan anlatı, dönemin havasını bütün yönleriyle hissettirir. Bugün aradan geçen uzun yılların ardından eser, yalnızca Türkiyenin kuruluş dönemini değil, o günleri anlamaya çalışan bir yabancı gazetecinin merakını, gözlemlerini ve yorumlarını da olduğu gibi korumaktadır.